Trong Ansible, variables là chìa khóa để viết playbook dùng lại được.

Nếu không có variables, bạn sẽ bị hard-code giá trị (IP, user, port, password…) và phải sửa playbook mỗi lần đổi môi trường.

1) Variables là gì trong Ansible?

Giống các ngôn ngữ lập trình khác, variable dùng để lưu giá trị có thể thay đổi.

Ví dụ bạn patch 100 server bằng 1 playbook:

  • Logic patching giống nhau
  • Nhưng host/user/password khác nhau theo từng server
Single Playbook
      │
      ├── same tasks for all hosts
      └── variables provide per-host values

2) Variable có thể đặt ở đâu?

Trong inventory

Bạn đã gặp các biến như:

  • ansible_host
  • ansible_connection
  • ansible_ssh_pass

Đây đều là variables gắn với host/group.

Trong playbook (vars)

Bạn có thể định nghĩa trực tiếp trong playbook:

vars:
  dns_server: 10.10.10.10

Trong file riêng (host_vars / group_vars)

Đây là cách tổ chức sạch và scale tốt, đặc biệt cho team lớn.

3) Dùng variable trong task bằng Jinja2

Để dùng biến trong playbook, dùng cú pháp Jinja2:

Ví dụ thay hard-coded DNS:

  • Trước: nameserver 10.10.10.10
  • Sau: nameserver

Khi playbook chạy, Ansible render giá trị thực tế vào task.

4) Vì sao nên tách variable khỏi playbook?

Khi một playbook firewall/deploy được dùng lại bởi người khác hoặc môi trường khác:

  • Nếu hard-code: phải sửa playbook
  • Nếu variable hóa: chỉ sửa inventory/vars file
Hard-coded playbook
   -> change code every environment

Parameterized playbook (variables)
   -> keep code stable
   -> update values only

Lợi ích lớn nhất: separation of logic vs data.

5) Host variable file giúp tổ chức tốt hơn

Bạn có thể tạo file theo host (ví dụ host_vars/web.yml) để gom toàn bộ giá trị riêng của host đó.

Khi chạy playbook cho host tương ứng, các biến trong file này tự động có hiệu lực.

Điều này giúp:

  • dễ đọc
  • dễ review
  • giảm rủi ro sửa nhầm logic

6) Lưu ý khi viết Jinja2 trong YAML

Một rule dễ quên:

  • Nếu value bắt đầu bằng variable, nên bọc trong quotes
  • Nếu variable nằm giữa một câu thì thường không bắt buộc, nhưng quote vẫn an toàn hơn

Ví dụ an toàn:

line: "nameserver "

7) Gợi ý thực hành nhanh

  1. Viết 1 playbook đơn giản update file config
  2. Hard-code trước để hiểu task
  3. Tách dần thành variables
  4. Chuyển variables sang host_vars hoặc group_vars

Sau bước này, bạn sẽ thấy playbook reusable hơn rõ rệt.

Kết luận

Variables trong Ansible không chỉ để “đổi giá trị cho tiện”, mà còn là nền tảng để:

  • tái sử dụng playbook
  • chuẩn hóa triển khai nhiều môi trường
  • giảm sửa code logic mỗi lần thay đổi hạ tầng

Nắm chắc vars + inventory vars + host_vars là bước quan trọng trước khi đi sâu vào templates, includes và roles.